Kategori: Kadın sağlığı
 |
Sigara İçen Anne Adaylarına Uyarı |
Mersin Üniversitesi (MEÜ) Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Cengiz Özge, annenin gebelikte sigara içmesinin, çocuklarda dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu gibi hastalıklara neden olabileceğini söyledi.
Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Cengiz Özge ve Çocuk Psikiyatristi Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Fevziye Toros, çocuk ve ergenlerde dikkat eksikliği ve hiperaktivite (aşırı hareketlilik) bozukluğu ile sigara ilişkisini araştırdı. Yapılan araştırmaya göre, annenin gebelikte sigara içmesinin, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu için risk oluşturduğu ortaya çıktı.
Yrd. Doç. Dr. Cengiz Özge, dikkat eksikliÄŸi ve hiperaktivite bozukluÄŸunun, nedeni bilinmeyen heterojen bir bozukluk olduÄŸunu ifade etti. Bu hastalığın, çocukluk çağı ve ergenlikte en yaygın görülen ruhsal bozukluklardan biri olduÄŸunu ifade eden Özge, bozukluÄŸun, okul çağı çocuklarının yüzde 3 ile 10 unda görüldüğünü belirtti. Özge, “Sigara ve diÄŸer bozukluklar arasındaki iliÅŸki ile ilgili araÅŸtırmalar uzun yıllardan beri yapılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, dikkat eksikliÄŸi hiperaktivite bozukluÄŸu ile annenin gebelik sırasında sigara içmesi, anne ve babanın sigara alışkanlığı, çocuÄŸun sigara dumanına maruz kalıp kalmadığı, ebeveynlerin eÄŸitim ve gelir düzeyleri arasındaki iliÅŸkinin araÅŸtırılmasıdır” dedi.
Yaşları 6-15 arasında olan 125 dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanılı çocuk ve ergen grubu, herhangi bir ruhsal bozukluğu olmayan 75 çocuk ve ergen ile ebeveynler üzerinde yapılan araştırmada, verilerin, çocuk ve ergen psikiyatri polikliniğinde bir uzman tarafından demografik faktörler ve ebeveynlerin sigara içmeyle ilgili özelliklerini içeren yapılandırılmış soru listesiyle elde edildiğini belirten Özge, araştırma sonuçlarına göre, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğuyla annenin gebelik sırasında sigara içmesi, annenin sigara içiyor olması ve pasif içicilik arasında anlamlı bir ilişki saptandığını kaydetti. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğuyla gelir düzeyi ve babanın sigara içiyor olması arasında istatistiksel olarak bir ilişki saptanmadığını da belirten Yrd. Doç. Dr. Cengiz Özge, yine bu çalışmadan elde edilen verilerle, annenin gebelikte sigara içmesi ve çocuğun sigara dumanına maruz kalmasının dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu için önemli bir risk faktörü olduğu sonucuna varıldığını söyledi.
Dikkat EksikliÄŸi ve Hiperaktivite BozukluÄŸunda Temel Belirtiler
Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun; dikkat eksikliği, aşırı hareketlilik ve dürtüsellik olmak üzere 3 temel belirtisi olduğunu ifade eden MEÜ Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Cengiz Özge, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Bir kiÅŸide dikkat eksikliÄŸi ve hiperaktivite bozukluÄŸunun varlığından söz edebilmek için bu belirtilerin 7 yaÅŸtan önce baÅŸlamış olması, ev ve okul gibi birden fazla ortamda görülüyor olması, en az 6 ay olmak üzere sürekli olması ve kiÅŸinin günlük yaÅŸamını etkileyecek boyutta olması gerekir.
Dikkat eksikliği ölçütleri; belirli bir işe ya da oyuna dikkatini vermekte zorlanmak, dikkatin kolayca dağılması, dikkatsiz hataların yapılması, başlanılan işi bitirememe, kendisiyle konuşulurken dinlemiyormuş gibi görünme, görev ve etkinlikleri düzenlemekte zorlanma, ev ödevi, okul aktiviteleri gibi yoğun zihinsel çaba gerektiren işleri yapmaktan kaçınma, etkinlikler için gereken eşyaları kaybetme ve günlük etkinliklerde unutkanlık olarak belirlenmiştir. Bunlardan en az 6 sının, en az 6 aydır, birden fazla ortamda görülüyor olması durumunda dikkat eksikliği olabileceği düşünülür.
Hiperaktivite, bireyin yaşına ve geliÅŸim düzeyine uygun olmayacak biçimde hareketli olmasıdır. Uzun süre yerinde oturamama, otururken elin ayağın kıpır kıpır olması, gereksiz yere saÄŸa sola koÅŸturma, eÅŸyalara tırmanma, sakince oynamakta zorlanma, sürekli hareket halinde olma ve çok konuÅŸma gibi belirtilerle kendini gösterir. Dürtüsellik ise, genel olarak bireyin kendini kontrol edebilmesinde sorun olmasıdır. Acelecilik, istekleri erteleyememe, söz kesme, düşündüğünü hemen yapma, aklına geleni geldiÄŸi anda söyleme, sırasını beklemekte güçlük çekme gibi belirtilerle kendini gösterir.”
Dikkat eksikliÄŸi ve hiperaktivite bozukluÄŸunun 3 farklı tipte görüldüğüne iÅŸaret eden Özge, “Birincisinde dikkat eksikliÄŸi belirtileri ön plandadır, aşırı hareketlilik ve dürtüsellik ya yoktur ya da tanı alacak kadar ÅŸiddetli deÄŸildir. Ä°kinci tip dikkat eksikliÄŸi ve hiperaktivite bozukluÄŸunda aşırı hareketlilik ve dürtüsellik belirgin olarak vardır, dikkat eksikliÄŸi belirtileri vardır, ancak tanı alacak kadar ÅŸiddetli deÄŸildir. BirleÅŸik tip denilen üçüncü tipte ise hem dikkat eksikliÄŸi hem de aşırı hareketlilik ve dürtüsellik belirtileri tanı alacak kadar ÅŸiddetlidir.
En sık olarak görülen tip birleÅŸik tiptir. Dikkat eksikliÄŸi ve hiperaktivite bozukluÄŸunun nedeni kesin olarak bilinmemekle birlikte sorumlu olduÄŸu düşünülen bazı etkenler vardır. Kalıtım ve genetik nedenler, çevresel etkenler ile beyindeki yapısal ve iÅŸlevsel farklılıklar dikkat eksikliÄŸi ve hiperaktivite bozukluÄŸunun nedenleri olarak sayılabilir. Çevresel etkenler direkt olarak dikkat eksikliÄŸi ve hiperaktivite bozukluÄŸuna neden olmaz. Sadece genetik olarak yatkınlığı olan bireylerde riski artırır” ÅŸeklinde konuÅŸtu.
Yorumunuzu yazın
